Khi con chữ kết thành sự nghiệp giáo dục
- Hiểu Mình Viết
- 5 giờ trước
- 7 phút đọc
Nếu bạn có ước mơ làm giáo dục hoặc thích chia sẻ nhưng lại rất ngại vì khả năng diễn đạt không tốt, có lẽ đây bài viết này sẽ tiết lộ cho bạn cách để chạm đến ước mơ của mình
Nhiều năm trước mình từng ước mơ là trở thành một nhà đào tạo giáo dục. Để thực hiện điều đó, mình gần như dành toàn bộ thời gian cho các lớp học phát triển bản thân. Bởi niềm tin: chỉ cần học thêm thật nhiều kiến thức và nâng cấp bản thân, mình sẽ đủ giỏi và đủ tự tin để đứng lên chia sẻ.
Nhưng có một giai đoạn mình bắt đầu thấy rất mâu thuẫn. Mình học ngày càng nhiều, nhưng lại càng khó nói ra điều mình biết. Trong đầu có quá nhiều kiến thức, quá nhiều điều tâm đắc, quá nhiều thứ muốn trao, nhưng khi ngồi xuống lại không biết nên bắt đầu từ đâu, giữ gì, bỏ gì. Càng muốn chia sẻ, mình càng sợ mình chưa đủ giỏi. Càng sợ chưa đủ giỏi, mình lại càng đi học thêm.
Cứ thế, mình mắc kẹt trong một vòng lặp rất dài: học thêm -> biết thêm -> rối thêm -> không dám chia sẻ -> lại nghĩ mình cần học thêm. Có những lúc mình tự hỏi: “Chẳng lẽ mình phải học đến bao giờ mới đủ?”
Chính lúc đó, một người Thầy đã trao cho mình chìa khóa: "Hãy rèn luyện viết đi. Khi em viết, em sẽ rèn được tư duy đúc kết đa chiều, biết cách soạn nội dung chia sẻ thì mới có thể trình bày sâu sắc và thuyết phục được."
Ngẫm lại mình thấy lời Thầy khuyên rất đúng đắn. Những người có khả năng tư duy và dẫn dắt thường không chỉ tích lũy kiến thức, họ còn biết biến những gì đã học và trải nghiệm thành chữ viết, thành hệ thống tư tưởng và thành những điều có thể trao lại cho người khác.
Không chỉ những nhân vật vĩ đại như Bác Hồ, Thiền sư Thích Nhất Hạnh hay một số doanh nhân thành đạt trên thế giới đều xem việc viết là một phần cốt lõi trong hành trình phụng sự. Thậm chí ngay cả những tập đoàn lớn như Google cũng mang văn hóa viết vào tổ chức vì thấu rõ giá trị của nó.
Vì thế, viết không chỉ là kỹ năng diễn đạt, mà còn là một cách để tiêu hóa tri thức, làm rõ tư duy và tạo ảnh hưởng.
Chân - Từ sự rối rắm đến tư duy sáng rõ
Những ngày đầu luyện viết, mình từng rơi vào trạng thái “biết quá nhiều nhưng bí ý tưởng, không biết viết gì”. Kiến thức, trải nghiệm và những điều tâm đắc cùng lúc xuất hiện khiến mình bối rối: Nên giữ gì, bỏ gì? Đâu là điều cốt lõi? Liệu mình có đang chia sẻ điều đúng đắn? Làm sao gom nhiều điều đã biết thành một thông điệp duy nhất vừa sâu vừa rõ?
Chính từ sự hỗn loạn ấy, mình nhận ra: viết không chỉ là diễn đạt điều mình biết, mà còn là quá trình tìm hiểu, phản biện và chắt lọc để hiểu sâu hơn một sự thật đúng đắn. Mình tập đối chiếu nhiều nguồn, nhìn từ những góc độ khác nhau, phản biện những điều mình đang tin và tìm ra mối liên kết giữa chúng, rồi cô đọng thành một góc nhìn thống nhất, đa chiều và có trọng tâm.
Dần dần, mình hình thành khả năng nhìn ra điều cốt lõi giữa rất nhiều thông tin, biết điều gì đúng để giữ, điều gì chưa đúng để loại bỏ và đâu là thông điệp đủ cơ sở để trao đi.
Đó cũng là nền tảng quan trọng của CHÂN trong Content 3 Gốc: trước khi nghĩ đến việc viết hay hay thu hút, người viết cần học cách rèn tư duy phản biện để tìm ra sự thật đúng đắn, sắp xếp lại tâm trí, để đúc kết những gì đã học, đã sống thành một góc nhìn có giá trị.
Thiện - Khi “điều mình viết” chưa chắc là “điều người cần”
Giai đoạn đầu khi có được nền tảng tư duy tốt, mình đã rất tự hào vì có thể viết các bài chuyên môn có nhiều kiến thức tinh hoa, sâu sắc đến vậy. Tuy nhiên, người trong nghề có thể tấm tắc khen, còn với cộng đồng mới, những bài viết ấy lại khó tạo kết nối và thu hút họ.
Sau vài năm vấp ngã, mình nhận ra: mình quá quen với việc viết từ góc nhìn và ngôn ngữ của mình, mà quên mất người đọc đang ở đâu và thực sự cần đọc gì. Trong bài viết của mình đã chưa có hình ảnh, ngôn ngữ hay những vấn đề đủ gần để họ nhận ra chính họ trong đó.
Từ đó, mình bắt đầu hiểu sâu hơn về “Thiện” trong con chữ: biết lắng nghe, đặt mình vào vị trí người đọc và chuyển những khái niệm chuyên môn thành ngôn ngữ gần gũi, dễ hiểu, đúng nhu cầu người đọc.
Đó cũng là tinh thần “Phụng sự qua con chữ” trong Content 3 Gốc: không viết để phô diễn mình biết bao nhiêu, mà để trao đúng giá trị cho người cần. Khi cái tâm đặt đúng chỗ, người viết sẽ thôi hỏi “Mình nên viết gì để thể hiện sự sâu sắc?” và bắt đầu hỏi: “Mình có thể giúp người đọc nhìn rõ hơn, hiểu hơn hoặc gỡ được điều gì bằng sự sâu sắc của mình?”
Mỹ - Khiêu vũ nhịp nhàng cùng ngôn từ
Một bài viết dù tinh hoa và hữu ích đến đâu, nếu diễn đạt khô khan, máy móc thì vẫn khó chạm đến cảm xúc người đọc. Vì vậy, không chỉ dừng lại ở sự logic, mình rất yêu thích lối viết chơi chữ, có giai điệu, đôi khi điểm xuyết chút thơ ca hay hài hước để câu chữ mềm mại và dễ tiếp nhận hơn.
Nếu Chân là khung xương giúp bài viết đứng vững, Thiện là sự thấu hiểu giúp đến gần người đọc, thì Mỹ chính là nét duyên khiến họ ngất ngây. Vì thế, mình học cách chăm chút từ ngữ, nhịp câu và cách hình ảnh hóa những điều trừu tượng. Không phải để phô diễn, mà để cái sâu trở nên gần gũi, cái khó trở thành hình tượng dễ hiểu. Ví như hình tượng “bông hoa” để hiện sự tinh hoa bên trong mỗi người đều có nét độc đáo riêng biệt xứng đáng được lan tỏa và hiến dâng cho đời.
Đó cũng là tinh thần “Mỹ” trong Content 3 Gốc: không phải cố gắng phô trương, mà là biết hình tượng hóa, để người đọc không chỉ hiểu điều mình nói, hay tạo nhịp điệu có vần để nội dung trở nên thi vị và nhớ lâu hơn.
Toả - Lan đúng nơi, tỏa đúng điểm
Những tưởng nội dung chỉ cần 3 Gốc: Chân - Thiện - Mỹ; Đạo đức - Trí tuệ - Nghị lực,… là đủ để chia sẻ. Nhưng không, mình từng rất sợ chia sẻ vì nghĩ mình còn quá yếu kém, vì nghĩ người khác sẽ chê bai, phô trương.
Mãi cho đến khi nhìn thấy một người đang chới với ở đúng nơi mình từng đi qua, mình mới hiểu rằng: nếu trong tay mình đang có một “liều thuốc” có thể giúp họ nhẹ đi một đoạn đường, thì mình không thể cứ im lặng chỉ vì sợ người khác nghĩ gì. Lúc ấy, những nỗi sợ, những lời thị phi dường như không còn quan trọng nữa. Điều còn lại chỉ là mong muốn được truyền trao điều mình biết đến đúng người đang cần.
Và cũng từ đó, mình học cách dám viết, dám nói, dám xuất hiện, không phải để chứng minh mình giỏi, mà để những điều mình đã học và trải qua không chỉ dừng lại ở chính mình.
Nhưng một bài viết dù tâm huyết đến đâu, nếu đặt sai chỗ thì cũng khó tạo ra giá trị. Ví như, người đọc ở chùa thì không thể ra chợ để rao.
Đó cũng là tinh thần “Tỏa” trong Content 3 Gốc: không chỉ viết ra giá trị, mà cần có nghệ thuật lan tỏa điều tử tế ấy đến đúng nơi, đúng lúc để có thể tiếp cận đến người đang cần.
Khi con chữ kết thành sự nghiệp giáo dục
Thế là từ một cô gái tự ti, ngại bộc lộ bản thân và trình bày lan man, mình dần xây dựng được năng lực tạo ra những nội dung bài bản, đa chiều và sâu sắc. Mình còn nhân bản và xây dựng một team làm truyền thông tử tế, biết xây kênh, viết blog, viết sách,...
Hơn thế nữa, khi đã biết mình viết gì, viết cho ai và đưa giá trị ấy đến đâu, những gì mình viết không còn nằm lại trên trang giấy qua hàng trăm bài viết, mà còn được nối dài thành gần chục lớp học trong hệ sinh thái Viết Hiểu Mình. Các chương trình này, được cộng đồng tâm đắc không chỉ với lộ trình học với kiến thức Đông - Tây, kim - cổ đa chiều, mà còn bởi sự logic, dễ hiểu và đặt cho mình cái tên trìu mến "bà trùm đúc kết"
Hôm nay, sau 8 năm bền bỉ tôi luyện viết mình đã mở được 9 mùa chương trình lớp content 3 Gốc. Nhìn lại hành trình ấy, đôi khi mình vẫn thấy thật khó tin. Có lẽ điều mình biết ơn nhất không phải là mình đã viết được bao nhiêu, mà là cuối cùng mình đã tìm được cách để những điều mình học, mình sống và mình tin không còn nằm yên trong mình nữa. Chúng đã trở thành tiếng nói, thành một sự nghiệp tự do, tự chủ và thành những giá trị có thể trao lại cho người khác.
Nếu bạn muốn những kiến thức và trải nghiệm quý giá của mình biến thành tiếng nói, thành sự nghiệp, thành cầu nối trao giá trị, hãy đồng hành cùng Thanh tại: https://viethieuminh.com/content3goc
Bình luận